Lọc tách dầu máy nén khí trục vít: Cấu tạo, chức năng và dấu hiệu cần thay thế
Trong hệ thống máy nén khí trục vít, lọc tách dầu đóng vai trò cực kỳ quan trọng trong việc đảm bảo chất lượng khí nén đầu ra và bảo vệ các linh kiện bên trong. Tuy chỉ là một phụ tùng, nhưng nếu lọc tách dầu hoạt động không hiệu quả, sẽ gây ra hiện tượng khí nén lẫn dầu, tốn điện năng và ảnh hưởng nghiêm trọng đến hiệu suất toàn hệ thống. Bài viết này sẽ giúp bạn hiểu rõ cấu tạo, nguyên lý, dấu hiệu nhận biết hư hỏng và hướng dẫn lựa chọn, thay thế lọc tách dầu đúng cách.

1. Lọc tách dầu máy nén khí là gì?
Lọc tách dầu (Oil Separator) là bộ phận có chức năng tách dầu ra khỏi khí nén sau quá trình nén trong máy nén khí trục vít ngâm dầu. Khi không khí đi qua cụm đầu nén, dầu sẽ được phun vào để bôi trơn, làm mát và giảm tiếng ồn. Tuy nhiên, sau khi nén, hỗn hợp khí-dầu cần được phân tách, và lúc này lọc tách dầu đảm nhận vai trò giữ lại dầu, chỉ cho khí nén sạch thoát ra ngoài.
2. Cấu tạo của lọc tách dầu
Lọc tách dầu có hai dạng chính:
- Lọc tách dầu dạng trong: được đặt trong bình chứa dầu khí, gồm một lõi lọc có vật liệu chuyên dụng như sợi thủy tinh, giấy lọc tổng hợp nhiều lớp…
- Lọc tách dầu dạng ngoài: gắn ở ngoài bình chứa, kết nối bằng ống hoặc co nối.
Bên trong lọc có nhiều lớp màng lọc được thiết kế theo dạng xoắn hoặc đa lớp, giúp tối ưu hiệu quả tách dầu thông qua quá trình li tâm, va chạm, và lọc cơ học.

3. Nguyên lý hoạt động của lọc tách dầu
Khi hỗn hợp khí – dầu đi vào bình chứa dầu khí:
- Dầu nặng hơn nên rơi xuống đáy bình qua quá trình li tâm.
- Phần hơi dầu còn lại đi qua lõi lọc tách dầu.
- Qua các lớp sợi lọc, các hạt dầu nhỏ bị giữ lại, bám vào sợi lọc, rồi chảy ngược về bình dầu qua đường hồi dầu.
- Khí sạch tiếp tục đi qua bộ làm mát và đến thiết bị tiêu thụ.

4. Chức năng của lọc tách dầu trong máy nén khí
Lọc tách dầu giữ vai trò sống còn trong hệ thống máy nén khí trục vít:
- Loại bỏ dầu khỏi khí nén, đảm bảo chất lượng khí sạch, không gây hư hại cho máy móc sử dụng.
- Giảm tổn thất dầu: nếu lọc không tốt, dầu bị lẫn theo khí ra ngoài gây hao tổn dầu và ô nhiễm hệ thống.
- Bảo vệ thiết bị: giúp kéo dài tuổi thọ van, đường ống, thiết bị đầu cuối.
- Tiết kiệm điện năng: lọc tách hiệu quả giúp hệ thống làm việc ổn định, không bị tăng áp đầu ra gây tiêu hao điện.

5. Khi nào cần thay thế lọc tách dầu?
Lọc tách dầu thường có tuổi thọ từ 3.000–6.000 giờ hoạt động. Tuy nhiên, các dấu hiệu dưới đây cảnh báo đã đến lúc cần kiểm tra hoặc thay thế:
- Áp suất chênh lệch tăng cao: đồng hồ chênh áp chỉ >0.8 bar.
- Khí nén có mùi dầu hoặc có dầu đọng ở thiết bị đầu ra.
- Máy tiêu hao dầu nhanh, thường xuyên phải châm thêm.
- Máy nóng hơn bình thường, tiêu thụ điện tăng.
- Rò rỉ dầu quanh vị trí lắp lọc.
Lưu ý: Khi thay lọc tách, phải thay đúng mã lọc, đúng kích cỡ và dùng loại lọc chất lượng để tránh hỏng đầu nén.
6. Quy trình thay lọc tách dầu máy nén khí trục vít
Bước 1: Ngắt nguồn điện, xả áp toàn bộ hệ thống
Bước 2: Mở nắp bình dầu khí, tháo lọc tách dầu cũ
- Kiểm tra tình trạng lọc cũ: rách, đen, bám bẩn?
Bước 3: Vệ sinh bề mặt lắp đặt, lắp lọc mới đúng khớp
- Bôi dầu mỏng lên ron cao su để tránh rò rỉ.
Bước 4: Lắp nắp bình, siết chặt bu lông đúng lực
Bước 5: Khởi động máy, kiểm tra áp suất và rò rỉ
7. Một số thương hiệu lọc tách dầu phổ biến
- Atlas Copco
- Hitachi
- Kobelco
- Airpull
- Sotras
- Mann Filter
Lưu ý: nên mua lọc chính hãng hoặc thay thế tương đương chất lượng cao, có giấy kiểm định và bảo hành rõ ràng.
8. Lưu ý khi chọn lọc tách dầu
- Phù hợp công suất và áp suất vận hành máy.
- Có đường kính, ren đúng chuẩn máy.
- Chịu nhiệt, chịu áp tốt (thường lên tới 120°C, 10 bar).
- Đảm bảo hiệu suất tách dầu <3ppm.
Lọc tách dầu tuy là bộ phận nhỏ nhưng ảnh hưởng lớn đến hiệu quả làm việc của cả hệ thống máy nén khí trục vít. Việc bảo dưỡng định kỳ, thay thế đúng loại, đúng thời điểm sẽ giúp doanh nghiệp tiết kiệm đáng kể chi phí sửa chữa, năng lượng và kéo dài tuổi thọ máy nén khí.
Câu hỏi thường gặp
- Thay lọc tách dầu định kỳ bao lâu một lần?
Khoảng 3.000–6.000 giờ chạy máy hoặc theo khuyến cáo của nhà sản xuất. - Thay lọc tách dầu có cần thay lọc dầu và lọc gió không?
Nên thay đồng bộ cả 3 để đảm bảo hệ thống hoạt động tối ưu, tránh hư hỏng lan truyền. - Máy mới hoạt động 1 năm mà khí vẫn có mùi dầu, nguyên nhân?
Có thể do lọc tách dầu kém chất lượng, hỏng đường hồi dầu, hoặc lượng dầu trong máy vượt ngưỡng cho phép. - Có thể tự thay lọc tách dầu tại nhà xưởng không?
Được, nếu có người hiểu rõ kỹ thuật, có dụng cụ và tuân thủ đúng quy trình an toàn. Tốt nhất nên liên hệ đơn vị kỹ thuật chuyên sửa chữa máy nén khí.
Nếu bạn cần lọc tách dầu chính hãng, loại tương đương chất lượng cao hoặc dịch vụ thay thế chuyên nghiệp, hãy liên hệ đội ngũ kỹ thuật Máy Nén KHí Hải Trang – chuyên máy nén khí hơn 15 năm kinh nghiệm, có mặt tận nơi trong 2h.


